پیام فردی و جمعی خودکشی‌ها

یادداشت1

خودکش سعی دارد جامعه‌ای را که او را تنها گذاشته، رها کند. به عبارتی او جامعه را متهم می‌کند که نتوانسته خوب کار کند و حمایت‌های لازم را از عضوش داشته باشد و فرد به آنجایی می‌رسد که عضویتش را خودش لغو میکند تا به این وسیله در واقع متهم نه خود بلکه جامعه و متولیان آن شناخته شوند.

جامعه‌شناسان برخلاف تصور عمومی‌که گفته می‌شود، خودکشی یک امر فردی است و فرد وقتی که دچار بحران‌های روحی می‌شود و یا به بن‌بست در زندگی می‌رسد آ‌ن‌وقت دست به خودکشی می‌زند، معتقدند خودکشی یک امر اجتماعی است. درست است که فرد در جمع‌بندی نهایی‌اش به این نتیجه می‌رسد که زنده بودنش دیگر ضرورتی ندارد، اما در عین حال هم وجود یک نوع شرایط اجتماعی خاص باعث می‌شود که چنین ناکامی‌ای برای این فرد به وجود بیاید. وقتی فرد به این نتیجه می‌رسد که دیگر بقای او ضرورتی ندارد، دست به رفتاری می‌‌زند که رفتار او به همراه پیامی‌برای جامعه و مردم خواهد بود. به عبارت دیگر می‌خواهد به جامعه و مردم بگوید که جامعه نتوانسته وظایف خودش را در قبال افرادش انجام دهد. خصوصا این نوع خودکشی‌هایی که به صورت علنی در ملأعام انجام می‌شود بیشتر نشان می‌دهد که دارای پیامی‌اجتماعی برای مردم است. خود مردم هم متوجه می‌شوند که این نوع خودکشی در بر دارنده پیامی‌برای آنهاست. در واقع فرد خودکش می‌خواهد بگوید همان‌طور که شرایط اجتماعی باعث شده که آن فرد به بن‌بست برسد و دست به خودکشی بزند در عین حال فرد خودکش می‌خواهد بگوید در این خودکشی، جامعه هم نقش داشته چون نتوانسته به خوبی از  عضو خودش حمایت کند. در واقع خودکشی در عین حال بن‌بستی است که فرد در آن قرار می‌گیرد و احساس می‌کند دیگر به‌عنوان یک عضو جامعه به حساب نمی‌آید، از طرف جامعه طرد شده، کسی برای کمک به او برنمی‌خیزد و فرد تنها شده است. در عین حال این پیام را دارد که این جامعه دچار مشکل است و در واقع پیوندهای اجتماعی در حال سست شدن هستند. بنابراین این نوع خودکشی‌ها می‌خواهد صرفا تقصیر را از گردن خودکش بردارد و تقصیر را بر گردن جامعه و متولیان آن بیندازد. این پیام زمانی پررنگ‌تر می‌شود که خودکشی به طرز فجیعی اتفاق بیفتد در این صورت پیام؛ معنای بیشتری خواهد گرفت. اینکه بگوییم این نوع خودکشی یک نوع اعتراض به وضعیت اجتماعی و اقتصادی موجود است، برداشت ساده‌ای است از آنچه در بالا گفتم. در واقع آن فرد سعی دارد جامعه‌ای را که او را تنها گذاشته، تنها بگذارد. به عبارتی جامعه را متهم می‌کند که نتوانسته خوب کار کند و حمایت‌های لازم را از عضوش داشته باشد و فرد به آنجایی می‌رسد که عضویتش را خودش لغو کند تا به این وسیله در واقع متهم را نه خود خودکش  بلکه جامعه و متولیان آن بدانیم.

روزنامه قانون: یکشنبه ۶ اردیبهشت ۱۳۹۴

http://ghanoondaily.ir/News/48107

درباره نویسنده

سعید معیدفر

سعيد معيدفر جامعه شناس مسائل اجتماعی ایران، دانشيار پایه 26 و عضو هیات علمی گروه جامعه شناسی دانشگاه تهران

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پرسش امنيتي (لازم)