تحلیل عدم استقبال از سینما در ایران

یادداشت2

روزی سینما تنها جای ممکن برای فیلم دیدن بود. ولی امروز می‌توانیم در خانه و جاهای دیگر در آسایش و راحتی فیلم ببینیم. اگر سینما به‌عنوان جایی تلقی شود که فقط در آن باید فیلم دید ممکن، است مورد تهدید بی‌مخاطبی قرار گیرد. البته دشواری‌های اقتصادی هم ممکن است در میزان سینمارفتن عموم مردم مطرح باشد ولی بحث اجتماعی در این میان پررنگ‌تر از بحث اقتصادی است.

روزی سینما تنها جای ممکن برای فیلم دیدن بود. ولی امروز می‌توانیم در خانه و جاهای دیگر در آسایش و راحتی فیلم ببینیم. اگر سینما به‌عنوان جایی تلقی شود که فقط در آن باید فیلم دید ممکن، است مورد تهدید بی‌مخاطبی قرار گیرد. البته دشواری‌های اقتصادی هم ممکن است در میزان سینمارفتن عموم مردم مطرح باشد ولی بحث اجتماعی در این میان پررنگ‌تر از بحث اقتصادی است. اگر برای سینما کارکردهایی جز تماشای فیلم، تعریف نکنیم، معلوم است که با وجود امکاناتی که تکنولوژی در اختیار ما گذاشته، مخاطب سینماها پایین می‌آید. اگر سینما جایی باشد که در آن علاوه بر دیدن فیلم اتفاقات دیگری هم بیفتد، سینما دوباره جایگاه و منزلت گذشته را پیدا می‌کند. در کشورهای توسعه‌یافته امروز باوجود اینکه افراد می‌توانند پشت کامپیوتر بنشینند و با سرعت بالای اینترنتی که در اختیار دارند، به‌صورت آنلاین، فیلم ببینند و تکنولوژی به‌مراتب پیشرفته‌تر از اینجا هم هست اما سینما هنوز مخاطب خودش را دارد. با مطالعه‌ای جامعه‌شناسانه، پی می‌بریم استقبالی که آنجا از سینما می‌شود، به این دلیل است که علاوه بر نمایش فیلم، سینما کارکردهای ویژه‌تری هم دارد، یکی از مهم‌ترین این کارکردها قرارگرفتن در جمعی است که هدف مشترکی را دنبال می‌کند. یادم است وقتی نوجوان بودم در سال‌های پیش از انقلاب، سینمارفتن رویدادی اجتماعی محسوب می‌شد. یعنی افرادی که به سینما می‌آمدند، در اطراف سینما اجتماعی شکل می‌گرفت از کسانی که با هم تعامل می‌کردند و می‌خواستند کنار هم یک‌فیلم ببینند و حتی قرارهای‌شان را در سینما می‌گذاشتند و تا زمانی‌که فیلم شروع می‌شد با هم گپ می‌زدند. بعد از تماشای فیلم، باز این تعامل اجتماعی وجود داشت، بنابراین در اطراف سینما یک اجتماع مدنی جدید شکل می‌گرفت، منتها این کارکردها به‌مرور از سینما و چیزهای دیگر گرفته شد و سالن‌های سینما فقط به‌جایی برای نمایش فیلم تبدیل شدند. در سایر عرصه‌ها هم این فردگرایی و اجتماع‌گریزی به‌مرور اتفاق افتاد. همین حالا شاهدیم که مثلا در ایام جشنواره فجر، بسیاری از مردم به سینما می‌روند. چراکه در ایام جشنواره فیلم فجر رویدادی اجتماعی هم در کنار تماشای فیلم، اتفاق می‌افتد و همان اجتماعی که در اطراف سالن‌های سینما به‌وجود می‌آید، فرصت تعامل و گفت‌وگو را ایجاد می‌کند. معمولا در ایام جشنواره به سینما می‌روم، به‌دلیل وجود همین اجتماع. هدف بسیاری از سینمارو‌ها هم در ایام جشنواره همین است. درواقع برای بسیاری، اگر این اجتماع شکل نگیرد، تماشای فیلم در سالن سینما بی‌لطف است.

http://sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=498&pageno=16

درباره نویسنده

سعید معیدفر

سعيد معيدفر جامعه شناس مسائل اجتماعی ایران، دانشيار پایه 26 و عضو هیات علمی گروه جامعه شناسی دانشگاه تهران

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پرسش امنيتي (لازم)